Gökbilimciler, Çin’deki FAST Radyo Teleskobu ile 100 Radyo Sinyalini İnceliyor

Gökbilimciler, SETI@home projesi kapsamında tespit edilen ve kökeni hala açıklanamayan 100 radyo sinyalini incelemek için Çin’in dev FAST radyo teleskobunu kullanıyor. SETI (Dünya Dışı Zeka Araştırması) projesinde görevli bilim insanları tarafından yürütülen bu çalışma, şimdiye kadar gerçekleştirilen en büyük yurttaş bilimi projelerinden birinin son aşaması.

1999-2020 yılları arasında faaliyet gösteren SETI@home projesi, dünya genelinde milyonlarca gönüllünün bilgisayarlarının işlem gücünü bağışlamasıyla, Porto Riko’daki Arecibo Radyo Teleskobundan toplanan verileri analiz etmişti. Proje sonunda gökyüzündeki belirli bölgeden ve belirli bir frekanstan gelen, “anlık enerji parlamaları” diye tanımlanan 12 milyar dar bant sinyal tespit edilmişti.

12 milyardan 100’e indirildi

SETI@home ekibi tarafından yapılan çalışmalar sonucunda 12 milyardan 100’e indirilen sinyaller, Almanya’daki Max Planck Yerçekimi Fiziği Enstitüsü’nün süper bilgisayarlarında geliştirilen algoritmalar sayesinde değerlendirilmeye tabi tutuldu. Bu yazılımlar, 12 milyar sinyali önce 1 milyona, ardından bine düşürdü. Araştırmacılar tarafından tek tek incelenen bin sinyal arasından sonunda “ikinci kez bakmaya değer” 100 sinyal belirlendi.

Arecibo Çöktü, FAST Devreye Girdi

305 metrelik çapıyla uzun yıllar dünyanın en büyük tek çanaklı radyo teleskobu olan Arecibo, Aralık 2020’de çökerek kullanılamaz hale geldi. Bu nedenle söz konusu 100 sinyali yeniden gözlemleyebilecek tek teleskop, 2016’da faaliyete geçen ve 500 metrelik açıklığıyla dünyanın en büyüğü olan FAST (Five-hundred-meter Aperture Spherical Telescope) oldu. FAST, Temmuz 2025’ten bu yana aday sinyalleri takip etmeye devam ediyor. Analizler devam etse de, SETI@home ekibi bu sinyallerin büyük olasılıkla yerel radyo paraziti olduğunu düşünüyor.

‘Eğer Akıllı Yaşam Varsa, Bunun İzini Sürdük’

Projenin kurucularından David Anderson’a göre, sonuçlar her ne olursa olsun proje bilimsel açıdan önemli bir eşik oluşturuyor. Anderson, “Eğer dünya dışı zekaya ait bir sinyal bulamazsak bile şunu söyleyebiliriz: Yeni bir hassasiyet seviyesine ulaştık. Belirli bir gücün üzerindeki bir sinyal olsaydı, onu mutlaka yakalardık,” şeklinde konuştu. SETI@home’un ölçeği, projenin başladığı 1999 yılında çok büyük olmasa da hızla genişledi. Anderson, başlangıçta 50 bin gönüllü umduklarını, ancak kısa sürede 200 bin, bir yıl içinde ise 2 milyon kullanıcıya ulaştıklarını belirtiyor.